Reageer op dit artikel.

Minister-president wil Raad van State negeren

Charles Picqué: 'taalwet niet blind toepassen'

Hilde Devriendt 29-05-2005

Voor de tweede keer nu al schorst de Raad van State een politiek akkoord over de (niet) toepassing van de taalwet in Brussel. Opnieuw lijkt het arrest dode letter te blijven. Intussen worden honderden eentaligen aangesteld.

'We hebben voor het eerst sinds het bestaan van het gewest een regeling die niet alleen eerbaar, maar ook juridisch sluitend is.' Guy Vanhengel (VLD) kwam woorden tekort zichzelf te bewieroken met het jongste taalakkoord. 'Sommige extremisten hebben aangekondigd dat ze naar de Raad van State gaan. Wel, ik ben er gerust op.'

Dat was negen maanden geleden. Intussen blijkt het compromis niet alleen politiek niet waterdicht, maar ook onwettig. De Raad van State gaf 'sommige extremisten' gelijk en schorste het akkoord. Toch blijft de regering het toepassen.

Trop is teveel

Waar gaat het eigenlijk over? De taalwet bepaalt dat gemeenten, OCMW’s en openbare ziekenhuizen pas personeel in dienst mogen nemen als dat vooraf slaagt in een examen tweede taal bij Selor (voordien: Vast Wervingssecretariaat). Daarbij wordt geen onderscheid gemaakt tussen benoemingen of contractuele aanstellingen. En dat is niet naar de zin van de Franstalige burgemeesters, die blijven zweren bij eentalige, in de praktijk Nederlandsonkundige contractuelen. Dat mag niet, maar bleef tot op vandaag ongestraft.

De taalwet een beetje toepassen is nog altijd beter dan helemaal niet toepassen. Vanuit dit 'pragmatische' oogpunt laten de Vlaams-Brusselse politici uit de meerderheid zich verleiden tot het 'taalhoffelijkheidsakkoord'. De eerste versie voorziet in een beperkte afwijking van de taalwet in ruil voor een strikte handhaving. Goed geprobeerd, maar het akkoord wordt eenzijdig (niet) toegepast. De afwijking werd massaal gebruikt, maar van strikte handhaving is in de praktijk allerminst sprake. Dat geldt ook voor de latere versies.

Trop is teveel, vinden enkele Vlaamsgezinde verenigingen, en ze trekken een eerste keer naar de Raad van State. Met succes. Het akkoord wordt geschorst, want onwettig. Zo belandt het probleem opnieuw op het bord van de politiek.

Maximaal haalbare

'Taalprobleem bemoeilijkt regeringsvorming.' Dat kopte dit blad precies een jaar geleden, maar dat bleek nogal mee te vallen. Het regeerakkoord bepaalt enkel dat er (later) 'een rondzendbrief' komt, alsook een jaarlijks 'vooruitgangsrapport'. Over de inhoud van de brief, drie brieven eigenlijk, bestonden toen al afspraken. Het nieuwe 'akkoord' zorgde van in het begin voor verdeelde reacties. 'Eerbaar en juridisch sluitend' volgens de ene (Vanhengel, VLD), 'het maximaal haalbare' volgens de anderen (Grouwels, CD&V en Quix, sp.a-spirit).

De nieuwe regeling vertrekt opnieuw van de taalwet. De vice-gouverneur wordt uit het vriesvak gehaald en schorst opnieuw alle onwettige aanstellingen.

De Brusselse regering kan die schorsingen slechts ongedaan maken onder drie strenge voorwaarden. Ten eerste moeten worden bewezen dat er geen tweetalige kandidaten beschikbaar zijn voor de vacante betrekking. Ten tweede moet de aanwerving 'noodzakelijk' zijn voor de werking van de dienst. En, ten derde, moet de dienstverlening gewaarborgd tweetalig zijn.

Dat er opnieuw wordt geschorst, is zeker een pluspunt, net zoals de beloofde vooruitgangsrapporten. Straks beschikken we opnieuw over betrouwbare cijfers. De regering zal daarop worden afgerekend. Niets doen is dus geen optie meer.

Maar de regeling heeft ook belangrijke minpunten. Zo zijn afwijkingen niet langer in de tijd beperkt. Zo moet wie eentalig in dienst treedt, zich niet langer engageren om binnen 2, 4 of 6 jaar te slagen in het examen tweede taal. Reden genoeg, vinden vier Vlaamsgezinde verenigingen, om terug naar de Raad van State te trekken.

Zieken en bejaarden

Het vervolg kennen we... De Raad van State geeft de verenigingen gelijk en schorst het akkoord. Het arrest komt niet onverwacht. Eerder al adviseerde de auditeur de schorsing. Toch komt het hard aan en even lijkt de taalvrede binnen de meerderheid bedreigd.

Volgens Grouwels moet de regering zich neerleggen bij de uitspraak en terugvallen op de taalwet zelf. Dat is 'moeilijk', vindt Vanhengel. 'We mogen de zieken en bejaarden niet beroven van hun dienstverlening.' Hij pleit opnieuw voor een (federale) versoepeling van de taalwet.

Ook Picqué wil geen 'blinde toepassing' van het arrest. Eigenlijk wil hij helemaal geen toepassing. Geschorst of niet, zijn uitgangspunt blijft het taalakkoord. Volgens zijn eigen, milde interpretatie.

Van de honderden geschorste contracten, vernietigde Picqué er tot op vandaag niet meer dan acht. 'Ik wil u echter geruststellen', zegt de Brusselse minister-president. 'Steeds meer Brusselaars beseffen dat het nuttig is om een taalexamen af te leggen of een opleiding te volgen.'

Geen idee of Vanhengel, Smet en Grouwels zich hierdoor gerust laten stellen. Wij in elk geval niet.

Reacties op deze tekst

Reageer op dit artikel.

Terug naar de artikelenlijst.